You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.



https://www.nvrislam.net/index.php?j=tote&post=8944
Сұхбат: ұқсамаған 4 мәзхаптың болуы Алланың рахымынан (2026.09.22 / Хижри 1448-жыл 11-Рабих Әл-Ақир)
Исламбол (Станбул), Түркия.

Әс-сәламу Әлейкум уа Рахматуллахи уа Баракатуху.
Ағузубиллаһи Минаш-шайтанир ражим, Бисмиллахир Рахманир Рахим.
Уа с-салату уас-Саламу ғалә Расулина Мұхамадин Сәйидил-Ауалина уал-Ақирин, Мәдәт я РасулАллаһ, Мәдәт я Сәдәти Әсхаби Расулилаһ, Мәдәт я Машайқина, Дәстүр Мәуләнә Шайық Абдуллаһ әл-Фәйз әд-Дағыстани, Шайық Мұхаммад Назым әл-Хаққани, Мәдәт. Тәриқатуна әс-Сұхбах уал-Қайру фил-Жәмиях.

(Akbaba Dergah, Istanbul, Turkiye, 2026) «Тәриқатұна сұхбах уәл-қайру фил-жәмиях», яғни, «біздің жолымыз - сұхбат, және қайыр жамағатта». Шайық Бахауди Нақшыбанд хазірет әр жинда осыбір берекелі сөзді ұдайы айтушы еді, ал біз де оған еліктеп, осы сөзді айтамыз. Біздің ес-ақылымыз солбір құтты жерлерде қалып қойды, онда көптеген әулиелермен ғұламалар өткен еді. Шүкір-Алла, біз де олардың осыбір әдемі жолына ерудеміз. Әрине, олардың арасында ұқсамастықтар болған, демек, олардың ойлау тәсілі немесе түсіндіру жолы, кейбір мәселелерді баяндауы ұқсамаған. Сондықтан пайғамбарымыз, «اختِلافُ أمَّتي رَحمةٌ», яғни, «үмбетімдегі ұқсамастықтар - бір рахым» дейді. Демек, ғұламалардың ұқсамаған көзғарастарда болып, мәлім істерді әртүрлі ойлармен түсіндіруі де бір рахым.

Мәселен, бұнда төрт мәзхат бар, және олардың әрбірі басқаларынан ұқсамаған айырықша қасиеттерге ие. Қазір біз Өзбекстан атап жүрген жер бұрын Бұхара деген атпен белгілі еді, кейін Бұхара көптеген ұсақ өңірлерге бөлініп кетті, ал ақиқатында ондағы бүкіл өлке Бұхара делінетін. Имам Бұхари және Әбу Хафс сияқты мыңдаған ғұламалар осы өңірден еді, ол арадан көптеген әулиелермен машайықтар шығып қызмет етті, және берекелі жолды солай жалғастырды. Ал қазіргі кезде ниеті дұрыс болмаған адамдар пайда болып, «ол бұған жау, ал анау мынаған жау, я ол оған дос» деп, ғұламаларды бөлгісі келеді, бүлік шығарғысы келеді. Бірақ шүкір-Алла, манағы құтты адамдардың себебінен, мәзхап-мектептерде ұқсамаған жолмен түсіндірілген кейбір нәрселер қатысты өңірлердегі адамдарға жеңілдік әкелді.

Пайғамбарымыз ﷺ, «Алла Әззә уә-Жәллә осыбір ұқсамастықтарды жеңілдікпен рахымның қайнары ретінде берген» дейді. Ал күмәнсіз түрде олар хақтың жолына ерді, және барлық істерде хикімет бар. Кейде, «келіспушілікке байланысты олардың біреуі бәлен жерге айдалыпты, немесе кетіріліпті, оның себебі мынау, оның себебі анау» деп айтылады. Бірақ бұндағы келіспеушіліктер шын себеп емес, ал оның шын себебі, ондағы Алла ﷻдың хикіметінде жатыр. Себебі, бұл уақиғалар игілікке бастап, адамзатқа ғибырат болады. Мәселен, Тәжікстанда Аллахяр деген ұлық ислам ақыны өткен болып, ол Түрік тілінде сөйлеген Түрік мәдениетіның майталманы еді. Ал оның кезіндегі әмір оған қарсы келіп, әмір оны сол өңірдегі улы жыландарға толы ең қатерлі тауға айдап жібереді.

Аллахярдың өлеңдері біздің даладағы Юнус Әміренің өлеңдері сияқты кең тараған мәшхұр еді. Ал осыбір киелі жан сол тауға жеткенде барлық жыландар оны құрметтеп, басқа жаққа көшіп кетеді. Расында, бұндай құтты жанның құзіретіне келгенде жануарлардың өзі оған құрмет көрсетеді. Бұл айтып отырғанымыз хикіметке толы әңгімелердің титтей бөлігі ғана, ал бұндай мыңдаған, тіпті милиондаған хикіметке толы әңгімелер бар. Сондықтан, біз әхлул-бәйіттерге, сахабаларға, әулиелерге, машайықтармен ғұламаларға құрмет көрсетуіміз керек. Шүкір-Алла, қазір кейбір адамдар қайдан мақам және қасиетті жерді тапса, қолынан келетін барлығын істеп, оларды қайта қалпына келтіруде. Олар сол жерлерді тазалап, айналасын түзеп, оларды әдемі орындарға айналдырды. Ал жұрт осы жерлерге келіп, осыбір құтты адамдарға құрмет көрсетуде, ал кім оларға құрмет көрсетсе, ол да құрметке ие болар.

Алла ﷻ біздің осыбір берекелі жандарға көрсеткен құрмет, махаббат, және ықыласымызды мәңгілік еткей. Алла ﷻ барлығымызға жәрдем еткей, иншалла, және бізді бүлікке түсуден сақтағай. Қазір, «ол ғұлама ондай, бұл ғұлама мұндай, имам бұхари мындай, және біреуі андай» деп, үлкен бүлік шығаратын адамдар бар. Тіпті ол кей жерде көп болмаса да, ислам дүниесіндегі біздің жақтарда бар, демек, шайтан міндетті түрде осыбір құтты адамдардың құнын түсіру үшін, осындай бүліктерді таратады. Бұл ұлық тұлғалар - мұжтахидттар, ал мұжтахид дін істеріне ижтихад жасайтын тұлға. Ал ижтихад жасайтын адам сен немесе мен сияқтылар емес, олар құран, хадис, және басқа қатысты барша білімдерді білетін адамдар, және олар өз ойлары бойынша емес, осы білімдерге негізделіп, фатуа шығарады.

Сол үшін де пайғамбарымыз ﷺ осыбір ижтихад етушілер жайлы, «ижтихатында дұрыс болған екі сауап алар, ал оның ижтихатына кірген бір сауап алар» дейді. Тіпті, мұжтахидиттың шешімі қате болса да, ол сауабын ала береді. Сондықтан, біз өте сақ болып, манағындай бүлік-фитналардың жемтігіне айналып кетпеуіміз керек. Барлық хадистермен білімдер бізге исламның осы ұлық ғұламалары арқылы жеткен, сол үшін, біздің жүрегімізге оларға қатысты күмәндардың кіруіне жол қоймауымыз керек. Алла ﷻ осы замандағы бұндай бүліктерден сақтағай, және тура жолдан адасып кеткендерге де хидаят нәсіп еткей.

- УәминАллаһиТауфиқ, әл-Фатиха.
- Әулие Сопы Маулана Шайық Мехмет Әділ әр-Раббани Хазірет, Нақышбанд Тәриқатының 41інші Әулие пір Шайығы

#ислам #әулие #жүрек #қазақ #сопылық
nvrislam.net
instagram.com/nvrislami



سۇحبات: ۇقساماعان 4 ءمازحاپتىڭ بولۋى اللانىڭ راحىمىنان (2026.09.22 / حيجري 1448-جىل 11-رابيح ءال-اقير)
يسلامبول (ستانبۋل)، تۇركيا.

ءاس-ءسالامۋ الەيكۋم ۋا راحماتۋللاحي ۋا باراكاتۋحۋ.
اعۋزۋبيللاھي ميناش-شايتانير راجيم، بيسميللاحير راحمانير راحيم.
ۋا س-سالاتۋ ۋاس-سالامۋ ءعالا راسۋلينا مۇحامادين ءسايديل-اۋالينا ۋال-اقيرين، ءمادات يا راسۋلاللاھ، ءمادات يا ءساداتي ءاسحابي راسۋليلاھ، ءمادات يا ماشايقينا، ءداستۇر ءماۋلانا شايىق ابدۋللاھ ءال-ءفايز ءاد-داعىستاني، شايىق مۇحامماد نازىم ءال-حاققاني، ءمادات. ءتاريقاتۋنا ءاس-سۇحباح ۋال-قايرۋ فيل-ءجامياح.

(Akbaba Dergah، Istanbul، Turkiye، 2026) «ءتاريقاتۇنا سۇحباح ءۋال-قايرۋ فيل-ءجامياح»، ياعني، «ءبىزدىڭ جولىمىز - سۇحبات، جانە قايىر جاماعاتتا». شايىق باحاۋدي ناقشىباند حازىرەت ءار جيندا ءوسىبىر بەرەكەلى ءسوزدى ۇدايى ايتۋشى ەدى، ال ءبىز دە وعان ەلىكتەپ، وسى ءسوزدى ايتامىز. ءبىزدىڭ ەس-اقىلىمىز ءسولبىر قۇتتى جەرلەردە قالىپ قويدى، وندا كوپتەگەن اۋليەلەرمەن عۇلامالار وتكەن ەدى. شۇكىر-اللا، ءبىز دە ولاردىڭ ءوسىبىر ادەمى جولىنا ەرۋدەمىز. ارينە، ولاردىڭ اراسىندا ۇقساماستىقتار بولعان، دەمەك، ولاردىڭ ويلاۋ ءتاسىلى نەمەسە ءتۇسىندىرۋ جولى، كەيبىر ماسەلەلەردى بايانداۋى ۇقساماعان. سوندىقتان پايعامبارىمىز، «اختِلافُ أمَّتي رَحمةٌ»، ياعني، «ۇمبەتىمدەگى ۇقساماستىقتار - ءبىر راحىم» دەيدى. دەمەك، عۇلامالاردىڭ ۇقساماعان كوزعاراستاردا بولىپ، ءمالىم ىستەردى ءارتۇرلى ويلارمەن ءتۇسىندىرۋى دە ءبىر راحىم.

ماسەلەن، بۇندا ءتورت ءمازحات بار، جانە ولاردىڭ ءاربىرى باسقالارىنان ۇقساماعان ايىرىقشا قاسيەتتەرگە يە. ءقازىر ءبىز وزبەكستان اتاپ جۇرگەن جەر بۇرىن بۇحارا دەگەن اتپەن بەلگىلى ەدى، كەيىن بۇحارا كوپتەگەن ۇساق وڭىرلەرگە ءبولىنىپ كەتتى، ال اقيقاتىندا ونداعى بۇكىل ولكە بۇحارا دەلىنەتىن. يمام بۇحاري جانە ءابۋ حافس سياقتى مىڭداعان عۇلامالار وسى وڭىردەن ەدى، ول ارادان كوپتەگەن اۋليەلەرمەن ماشايىقتار شىعىپ قىزمەت ەتتى، جانە بەرەكەلى جولدى سولاي جالعاستىردى. ال قازىرگى كەزدە نيەتى دۇرىس بولماعان ادامدار پايدا بولىپ، «ول بۇعان جاۋ، ال اناۋ مىناعان جاۋ، يا ول وعان دوس» دەپ، عۇلامالاردى بولگىسى كەلەدى، بۇلىك شىعارعىسى كەلەدى. ءبىراق شۇكىر-اللا، ماناعى قۇتتى ادامداردىڭ سەبەبىنەن، ءمازحاپ-مەكتەپتەردە ۇقساماعان جولمەن تۇسىندىرىلگەن كەيبىر نارسەلەر قاتىستى وڭىرلەردەگى ادامدارعا جەڭىلدىك اكەلدى.

پايعامبارىمىز ﷺ، «اللا ءاززا ءۋا-ءجاللا ءوسىبىر ۇقساماستىقتاردى جەڭىلدىكپەن راحىمنىڭ قاينارى رەتىندە بەرگەن» دەيدى. ال كۇمانسىز تۇردە ولار حاقتىڭ جولىنا ەردى، جانە بارلىق ىستەردە حيكىمەت بار. كەيدە، «كەلىسپۋشىلىككە بايلانىستى ولاردىڭ بىرەۋى بالەن جەرگە ايدالىپتى، نەمەسە كەتىرىلىپتى، ونىڭ سەبەبى مىناۋ، ونىڭ سەبەبى اناۋ» دەپ ايتىلادى. ءبىراق بۇنداعى كەلىسپەۋشىلىكتەر شىن سەبەپ ەمەس، ال ونىڭ شىن سەبەبى، ونداعى اللا ﷻدىڭ حيكىمەتىندە جاتىر. سەبەبى، بۇل ۋاقيعالار يگىلىككە باستاپ، ادامزاتقا عيبىرات بولادى. ماسەلەن، تاجىكستاندا اللاحيار دەگەن ۇلىق يسلام اقىنى وتكەن بولىپ، ول تۇرىك تىلىندە سويلەگەن تۇرىك مادەنيەتىنىڭ مايتالمانى ەدى. ال ونىڭ كەزىندەگى ءامىر وعان قارسى كەلىپ، ءامىر ونى سول وڭىردەگى ۋلى جىلاندارعا تولى ەڭ قاتەرلى تاۋعا ايداپ جىبەرەدى.

اللاحياردىڭ ولەڭدەرى ءبىزدىڭ دالاداعى يۋنۋس امىرەنىڭ ولەڭدەرى سياقتى كەڭ تاراعان ءماشحۇر ەدى. ال ءوسىبىر كيەلى جان سول تاۋعا جەتكەندە بارلىق جىلاندار ونى قۇرمەتتەپ، باسقا جاققا كوشىپ كەتەدى. راسىندا، بۇنداي قۇتتى جاننىڭ قۇزىرەتىنە كەلگەندە جانۋارلاردىڭ ءوزى وعان قۇرمەت كورسەتەدى. بۇل ايتىپ وتىرعانىمىز حيكىمەتكە تولى اڭگىمەلەردىڭ تيتتەي بولىگى عانا، ال بۇنداي مىڭداعان، ءتىپتى ميليونداعان حيكىمەتكە تولى اڭگىمەلەر بار. سوندىقتان، ءبىز ءاحلۋل-بايىتتەرگە، ساحابالارعا، اۋليەلەرگە، ماشايىقتارمەن عۇلامالارعا قۇرمەت كورسەتۋىمىز كەرەك. شۇكىر-اللا، ءقازىر كەيبىر ادامدار قايدان ماقام جانە قاسيەتتى جەردى تاپسا، قولىنان كەلەتىن بارلىعىن ىستەپ، ولاردى قايتا قالپىنا كەلتىرۋدە. ولار سول جەرلەردى تازالاپ، اينالاسىن تۇزەپ، ولاردى ادەمى ورىندارعا اينالدىردى. ال جۇرت وسى جەرلەرگە كەلىپ، ءوسىبىر قۇتتى ادامدارعا قۇرمەت كورسەتۋدە، ال كىم ولارعا قۇرمەت كورسەتسە، ول دا قۇرمەتكە يە بولار.

اللا ﷻ ءبىزدىڭ ءوسىبىر بەرەكەلى جاندارعا كورسەتكەن قۇرمەت، ماحاببات، جانە ىقىلاسىمىزدى ماڭگىلىك ەتكەي. اللا ﷻ بارلىعىمىزعا جاردەم ەتكەي، ينشاللا، جانە ءبىزدى بۇلىككە تۇسۋدەن ساقتاعاي. ءقازىر، «ول عۇلاما ونداي، بۇل عۇلاما مۇنداي، يمام بۇحاري مىنداي، جانە بىرەۋى انداي» دەپ، ۇلكەن بۇلىك شىعاراتىن ادامدار بار. ءتىپتى ول كەي جەردە كوپ بولماسا دا، يسلام دۇنيەسىندەگى ءبىزدىڭ جاقتاردا بار، دەمەك، شايتان مىندەتتى تۇردە ءوسىبىر قۇتتى ادامداردىڭ قۇنىن ءتۇسىرۋ ءۇشىن، وسىنداي بۇلىكتەردى تاراتادى. بۇل ۇلىق تۇلعالار - مۇجتاحيدتتار، ال مۇجتاحيد ءدىن ىستەرىنە يجتيحاد جاسايتىن تۇلعا. ال يجتيحاد جاسايتىن ادام سەن نەمەسە مەن سياقتىلار ەمەس، ولار قۇران، حاديس، جانە باسقا قاتىستى بارشا بىلىمدەردى بىلەتىن ادامدار، جانە ولار ءوز ويلارى بويىنشا ەمەس، وسى بىلىمدەرگە نەگىزدەلىپ، فاتۋا شىعارادى.

سول ءۇشىن دە پايعامبارىمىز ﷺ ءوسىبىر يجتيحاد ەتۋشىلەر جايلى، «يجتيحاتىندا دۇرىس بولعان ەكى ساۋاپ الار، ال ونىڭ يجتيحاتىنا كىرگەن ءبىر ساۋاپ الار» دەيدى. ءتىپتى، مۇجتاحيديتتىڭ شەشىمى قاتە بولسا دا، ول ساۋابىن الا بەرەدى. سوندىقتان، ءبىز وتە ساق بولىپ، ماناعىنداي بۇلىك-فيتنالاردىڭ جەمتىگىنە اينالىپ كەتپەۋىمىز كەرەك. بارلىق حاديستەرمەن بىلىمدەر بىزگە يسلامنىڭ وسى ۇلىق عۇلامالارى ارقىلى جەتكەن، سول ءۇشىن، ءبىزدىڭ جۇرەگىمىزگە ولارعا قاتىستى كۇمانداردىڭ كىرۋىنە جول قويماۋىمىز كەرەك. اللا ﷻ وسى زامانداعى بۇنداي بۇلىكتەردەن ساقتاعاي، جانە تۋرا جولدان اداسىپ كەتكەندەرگە دە حيدايات ءناسىپ ەتكەي.

- ءۋاميناللاھيتاۋفيق، ءال-فاتيحا.
- اۋليە سوپى ماۋلانا شايىق مەحمەت ءادىل ءار-رابباني حازىرەت، ناقىشباند ءتاريقاتىنىڭ 41ءىنشى اۋليە ءپىر شايىعى

#يسلام #اۋليە #جۇرەك #قازاق #سوپىلىق
nvrislam.net
instagram.com/nvrislami
سىلتەمە: https://www.nvrislam.net/index.php?j=tote&post=8944